Esports Việt Nam: Từ sân chơi nghiệp dư đến đấu trường quốc tế - Hành trình 10 năm không ngừng nghỉ

Tôi còn nhớ cái cảm giác lạ lùng khi ngồi trước màn hình máy tính trong một quán net ở Busan, xem trận chung kết giải đấu LMHT quốc nội Việt Nam năm 2026. Đó là lần đầu tiên tôi chứng kiến một cộng đồng esports sôi động đến vậy từ một quốc gia Đông Nam Á - nơi mà tôi từng nghĩ chỉ có bóng đá mới thực sự cháy bỏng. Những tiếng hò reo vang lên trong không gian chật hẹp của quán net, những ánh mắt long lanh của các game thủ trẻ, và tôi tự hỏi: điều gì đã tạo nên sức hút mãnh liệt này? Hành trình 10 năm của esports Việt Nam không chỉ là câu chuyện về những chiến thắng và danh hiệu. Đó là câu chuyện về một thế hệ trẻ dám mơ, dám theo đuổi đam mê giữa những định kiến xã hội. Từ những giải đấu nhỏ lẻ trong quán net, esports Việt Nam đã vươn mình ra đấu trường quốc tế, khẳng định vị thế của mình trên bản đồ esports thế giới. Khi nhìn lại chặng đường đã qua, tôi nhận thấy một điều thú vị: sự phát triển của esports Việt Nam có nhiều nét tương đồng với cách mà bóng đá Việt Nam từng vươn lên. Cả hai đều bắt đầu từ những điều kiện thiếu thốn, từ sự hoài nghi của công chúng, và đều đạt được thành công nhờ vào sự kiên trì và chiến thuật thông minh. Mỗi viên ngọc thô đều từng nằm im dưới bùn, chỉ chờ một ánh mắt đủ kiên nhẫn. Với esports Việt Nam, ánh mắt đó đến từ những nhà đầu tư dũng cảm, những huấn luyện viên tận tâm, và đặc biệt là từ chính các game thủ - những người đã không ngừng rèn luyện để vươn tới đỉnh cao. Sự kiện GAM Esports gây chấn động tại MSI 2026 không phải là ngẫu nhiên. Đó là kết quả của một quá trình dài xây dựng và phát triển. Từ những ngày đầu thành lập với đội hình chỉ gồm những game thủ vô danh, GAM đã trở thành biểu tượng của esports Việt Nam trên trường quốc tế. Họ không chỉ mang về những chiến thắng, mà còn mang về niềm tự hào cho cả một cộng đồng. Nhưng câu chuyện của esports Việt Nam không chỉ có GAM. Có rất nhiều đội tuyển khác, rất nhiều game thủ khác, đang ngày đêm nỗ lực để khẳng định mình. Họ là những viên ngọc thô đang chờ được mài giũa, là những câu chuyện chưa được kể hết. Khi phân tích sâu về sự phát triển của esports Việt Nam, tôi nhận thấy một điểm đặc biệt: sự kết hợp giữa đam mê thuần túy và chiến thuật thông minh. Không giống như nhiều quốc gia khác, nơi esports phát triển nhờ vào nguồn đầu tư khổng lồ, esports Việt Nam lớn lên từ chính sức sống của cộng đồng. Tôi đã theo dõi nhiều trận đấu của các đội tuyển Việt Nam tại các giải đấu quốc tế, và tôi nhận thấy một điểm chung: họ luôn thi đấu với tinh thần máu lửa, không bao giờ bỏ cuộc. Điều này khiến tôi liên tưởng đến cách mà đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam thi đấu tại các kỳ SEA Games - luôn chiến đấu đến những phút cuối cùng. Tuy nhiên, bên cạnh những thành công, esports Việt Nam cũng đang đối mặt với nhiều thách thức. Vấn đề về cơ sở hạ tầng, về đào tạo trẻ, về sự công nhận của xã hội vẫn còn đó. Nhưng như tôi thường nói: sân trống không làm mất tiếng hò reo – nó chỉ chuyển vào ký ức của chúng ta. Một trong những điểm yếu của esports Việt Nam hiện nay là hệ thống đào tạo trẻ chưa thực sự bài bản. Trong khi các quốc gia như Hàn Quốc hay Trung Quốc có những học viện đào tạo chuyên nghiệp, thì Việt Nam vẫn dựa chủ yếu vào sự tự phát của các game thủ trẻ. Điều này tạo ra một khoảng trống lớn về nhân tài có hệ thống. Tôi nhớ có lần trò chuyện với một huấn luyện viên người Việt tại một giải đấu quốc tế. Anh ấy chia sẻ rằng: "Chúng tôi có rất nhiều tài năng trẻ, nhưng không có đủ điều kiện để đào tạo họ một cách bài bản. Nhiều em phải tự mày mò, tự học hỏi từ các trận đấu quốc tế." Câu nói đó khiến tôi suy nghĩ rất nhiều. Nhưng dù còn nhiều khó khăn, esports Việt Nam vẫn đang đi đúng hướng. Sự xuất hiện của các nhà tài trợ lớn, sự quan tâm của truyền thông, và đặc biệt là sự ủng hộ của người hâm mộ đang tạo ra một hệ sinh thái ngày càng hoàn thiện. Tôi tin rằng trong vòng 5 năm tới, esports Việt Nam sẽ còn phát triển mạnh mẽ hơn nữa. Ba lần sai tên để nhớ rằng: bóng đá không thuộc về ai, kể cả người kể chuyện. Và esports cũng vậy. Chúng ta - những người làm truyền thông, những người hâm mộ - không sở hữu những chiến thắng của họ. Chúng ta chỉ là những người kể lại câu chuyện, và câu chuyện đó cần được kể một cách trung thực và đầy tôn trọng. Khi nhìn vào bảng xếp hạng các giải đấu quốc tế, tôi thấy tên Việt Nam ngày càng xuất hiện nhiều hơn. Từ Liên Minh Huyền Thoại đến Valorant, từ PUBG đến FIFA Online, các game thủ Việt Nam đang khẳng định vị thế của mình ở nhiều bộ môn khác nhau. Điều này cho thấy một nền tảng vững chắc, không chỉ ở một trò chơi duy nhất. Tôi đặc biệt ấn tượng với sự phát triển của bộ môn Valorant tại Việt Nam. Chỉ trong vòng vài năm, các đội tuyển Việt Nam đã nhanh chóng bắt kịp trình độ khu vực và thế giới. Điều này chứng tỏ khả năng thích ứng và học hỏi nhanh chóng của game thủ Việt Nam - một phẩm chất quý giá trong thế giới esports luôn thay đổi. Tuy nhiên, tôi cũng nhận thấy một nghịch lý: trong khi esports phát triển mạnh mẽ, thì sự quan tâm của công chúng vẫn còn hạn chế. Nhiều người vẫn coi esports là trò chơi tiêu khiển, không phải là một môn thể thao thực thụ. Điều này tạo ra một rào cản lớn cho sự phát triển bền vững. Giữa đấu trường thật và ảo, chỉ khác nhau ở tên gọi, không khác nhau ở trái tim. Tôi tin rằng với thời gian, sự nhìn nhận của xã hội về esports sẽ thay đổi. Khi những game thủ Việt Nam liên tục mang vinh quang về cho Tổ quốc, thì sự công nhận sẽ đến. Câu chuyện về esports Việt Nam là câu chuyện về sự kiên trì, về đam mê, và về niềm tin. Đó là câu chuyện về những con người dám theo đuổi giấc mơ của mình, bất chấp mọi khó khăn. Và như tôi thường nói: tôi không viết kết cục, tôi chỉ đi tìm những con đường chưa ai kể lại. Esports Việt Nam vẫn còn nhiều điều để khám phá, nhiều câu chuyện để kể. Và tôi tin rằng, với sự phát triển không ngừng này, chúng ta sẽ còn được chứng kiến nhiều điều kỳ diệu hơn nữa từ những con người đầy đam mê này.